สศก. เผย ความมั่นคงอาหารไทย ปี 2568 อยู่ในเกณฑ์ดีและมีความมั่นคงพบสารอาหารเพียงพอทุกจังหวัด พร้อมเร่งขับเคลื่อนแผนจัดการอาหาร ระยะที่ 2

          นายพีรพันธ์ คอทอง เลขาธิการสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) ระบุถึงสถานการณ์ความมั่นคงอาหารของประเทศไทยในปี 2568 ว่ายังคงอยู่ในเกณฑ์ดีและมีความมั่นคง โดยผลการวิเคราะห์ยืนยันว่าทุกจังหวัดทั่วประเทศมีปริมาณสารอาหารที่จำเป็นเพียงพอต่อการบริโภค ซึ่งในคราวการประชุมคณะกรรมการขับเคลื่อนด้านความมั่นคงอาหารตลอดห่วงโซ่ ครั้งที่ 1/2569 มีนายยุคล ลิ้มแหลมทอง เป็นประธานการประชุม ทาง สศก. ได้วิเคราะห์ข้อมูลจาก ปฏิทินผลผลิตสินค้าเกษตรรายเดือนระดับจังหวัด โดยครอบคลุมสินค้าเกษตร 3 กลุ่มหลัก รวม 706 ชนิด แบ่งเป็นกลุ่มพืช 516 ชนิด ปศุสัตว์ 24 ชนิด และประมง 166 ชนิด โดยครอบคลุมทั้งสินค้าอัตลักษณ์และสินค้า GI ข้อมูลดังกล่าวประกอบด้วยจำนวนเกษตรกร เนื้อที่เพาะปลูกและเก็บเกี่ยว ปริมาณผลผลิตรายปีและรายเดือน รวมถึงการกระจายผลผลิตทั้งภายในและนอกจังหวัด ซึ่งผลการวิเคราะห์ความมีอยู่ของสารอาหาร (Nutrient Availability) โดยคำนวณจากปริมาณผลผลิตส่วนที่บริโภคได้เทียบกับปริมาณสารอาหารที่ควรได้รับต่อคนต่อวันตามฉลากโภชนาการ (Thai RDI) ยืนยันว่าในปี 2568 ทุกจังหวัดในประเทศไทยมีปริมาณสารอาหารอยู่ในเกณฑ์เพียงพอ ข้อมูลนี้จึงเป็นประโยชน์อย่างยิ่งในการจัดทำแผนการผลิตให้สอดคล้องกับความต้องการของตลาด การบริหารจัดการความมั่นคงอาหารระดับพื้นที่ และการวางแผนโลจิสติกส์เพื่อลดต้นทุนและยกระดับศักยภาพเกษตรกร

          สำหรับ อัตราการพึ่งพาตนเอง (Self-Sufficiency Ratio: SSR) ระดับจังหวัด ปี 2568 สศก. ได้วิเคราะห์สินค้าเกษตรสำคัญ 103 ชนิด ครอบคลุม 76 จังหวัด พบว่าประเทศไทยมีศักยภาพในการผลิตเพื่อบริโภคภายในอย่างเข้มแข็ง โดยมี สินค้า 15 ชนิดที่มีอัตราพึ่งพาตนเองสูงที่สุด (ค่า SSR มากกว่า 100) เรียงลำดับจากมากไปน้อย ได้แก่ ข้าวเจ้า สุกร ปลานิล ไก่เนื้อ โคเนื้อ ไข่ไก่ มันสำปะหลังโรงงาน ปลาดุก กุ้งขาวแวนนาไม อ้อยโรงงาน ปาล์มน้ำมัน ทุเรียน ข้าวเหนียว น้ำนมวัวดิบ และข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ทั้งนี้ ข้อมูล SSR จะสะท้อนถึงความเพียงพอของผลผลิตในแต่ละพื้นที่ เพื่อนำไปใช้จัดทำ โซนนิ่ง (Zoning) วางแผนการผลิต ลดการนำเข้า และกำหนดนโยบายภาคเกษตรได้ตรงจุด โดยเฉพาะสินค้าที่มีค่า SSR สูงในบางจังหวัดแต่ต่ำในบางพื้นที่ เช่น โคเนื้อ ที่แสดงให้เห็นว่าบางพื้นที่มีการผลิตไม่เพียงพอและจำเป็นต้องมีการกระจายสินค้าจากจังหวัดข้างเคียงที่มีผลผลิตเกินความต้องการ

          ในส่วนของผลการดำเนินงานที่สำคัญของ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ด้านความมั่นคงอาหาร ปีงบประมาณ 2568 ได้มีการขับเคลื่อนผ่านโครงการสำคัญหลายด้าน อาทิ โครงการ เกษตรกรปราดเปรื่อง (Smart Farming) ที่เน้นการถ่ายทอดนวัตกรรมและเทคโนโลยีแม่นยำ การบริหารจัดการน้ำเพื่อเพิ่มพื้นที่ชลประทานและพัฒนาระบบเตือนภัย ระบบส่งเสริมการเกษตรแบบแปลงใหญ่เพื่อลดต้นทุนและเพิ่มผลผลิตต่อหน่วย การบริหารจัดการสินค้าเกษตรตามแผนที่เกษตรเชิงรุก (Agri-Map) เพื่อปรับเปลี่ยนการผลิตในพื้นที่ที่ไม่เหมาะสม รวมถึงมาตรการ การจัดการปัญหาจากสภาพภูมิอากาศ ที่ครอบคลุมทั้งการป้องกัน การเผชิญเหตุโดยสนับสนุนเสบียงอาหารสัตว์และเรือตรวจการณ์ และการฟื้นฟูเยียวยาเกษตรกรจากภัยพิบัติอย่างเป็นระบบ

          นอกจากนี้ ในส่วนของ ร่างแผนปฏิบัติการด้านการจัดการด้านอาหารของประเทศไทย ระยะที่ 2 (พ.ศ. 2571-2575) ให้ความสำคัญกับการบูรณาการงานระบบอาหารตลอดห่วงโซ่ ตั้งแต่การผลิตในระดับต้นน้ำจนกระทั่งถึงการบริโภคในระดับปลายน้ำ โดยการยกระดับการบูรณาการข้อมูลระบบอาหาร การเพิ่มภูมิคุ้มกันและผลิตภาพการผลิตให้กับเกษตรกรในต้นน้ำของห่วงโซ่อาหาร การยกระดับกลางน้ำของระบบอาหารด้วยการแปรรูปมูลค่าสูง โลจิสติกส์และอาหารอนาคต และการยกระดับมาตรฐาน ความปลอดภัย ตรวจสอบย้อนกลับทั้งในประเทศและส่งออก รวมถึงการลดการสูญเสียอาหารและขยะอาหาร และการเพิ่มความเป็นธรรมและการมีส่วนร่วมของเกษตรกรรายย่อย/วิสาหกิจขนาดกลาง ขนาดย่อม และรายย่อย (MSMEs)/ท้องถิ่น และส่งเสริมสภาพแวดล้อมให้เกิดความรอบรู้และนำไปสู่การบริโภคเพื่อโภชนาการอย่างสมดุลและยั่งยืน ทั้งนี้การดำเนินงานดังกล่าวมีส่วนช่วยยกระดับคุณภาพและความปลอดภัยของสินค้าเกษตร สร้างความเชื่อมั่นและความยั่งยืนของระบบอาหารไทยในระยะต่อไป

************************************************************

ข่าว : ส่วนประชาสัมพันธ์ / ข้อมูล : กองเศรษฐกิจการเกษตรระหว่างประเทศ